‘Dit was nou weer eens een echt gezellig toernooi’. Maar de twijfels over NTS blijven

Gegevens

Gemaakt op zondag 01 november 2009 10:51

Laatst bijgewerkt op vrijdag 06 juli 2012 11:57

Geschreven door Martin Rep

ALMERE - Het applaus aan het slot van het Pe Ling Toernooi is een misverstand. “Hoe hebben jullie het gevonden?”, luidde de vraag van organisator Robert Rijnders als de prijsuitreiking begint. Iedereen klapt enthousiast. De organisatie was immers weer prima. De sfeer in gebouw Corrosia in Almere, ‘mahjonghoofdstad van Nederland’, was perfect, de kadetjes met ham en kaas waren lekker, net als de appels en de krentenbollen.

Maar Rijnders bedoelde eigenlijk: wat vonden jullie van de aanpassingen in het spel? Is dit de redding van de aloude Nederlandse Toernooi Spelregels? Kunnen we hier de komende tien jaar mee door? En op die vraag krijgt hij het antwoord niet.

Nog niet. En hij weigert na één half-geslaagd toernooi met de ‘NTS 2009’ ook zelf al conclusies te trekken.

Natuurlijk, geeft ook hij toe, is een deelnemersaantal van 36 op zijn minst teleurstellend. Van hen kwam een aantal bovendien uit nieuwsgierigheid, of omdat ze zich op de een of andere manier gecommitteerd hebben aan de NTS 2009.

Zoals de leden van de werkgroep, die zich op verzoek van de ledenvergadering van de Nederlandse Mahjong Bond hebben gebogen over een reddingsoperatie van deze variant.  Want een dergelijke operatie was beslist noodzakelijk.

Japan

In 2002, zo ongeveer op het moment dat in Japan het eerste wereldkampioenschap wordt gehouden in het ‘nieuwe mahjong’, de Mahjong Competitie Regels (MCR), is in Nederland het Chinees klassiek op zijn hoogtepunt. Toernooien waar deze speelwijze wordt beoefend - die hier de ‘Nederlandse Toernooi Spelregels’ worden genoemd - trekken zeventig tot tachtig spelers. Voor het Witte Draak Toernooi in Hilversum moet je je zo snel mogelijk inschrijven, want anders zit de zaal vol.

Vijf jaar later al is de situatie volslagen veranderd. Na het wereldkampioenschap MCR vindt in Nijmegen een eerste Europees kampioenschap plaats. Er ontstaat een internationale gemeenschap van mahjongspelers, die zich verbinden in de Europese Mahjong Associatie (EMA). In tal van landen worden mahjongbonden opgericht. Bijna alle organiseren ze minstens één keer per jaar een open toernooi, en om de twee jaar ontmoet een groeiend gezelschap elkaar op het Europees kampioenschap.

Tegelijkertijd neemt in Nederland in hetzelfde tempo de interesse voor de NTS  af. Tactisch spelen, daar gaat het voortaan om: zo snel mogelijk uitgaan en niet langer doorsparen voor een mooie mahjong. Het ene na het andere NTS-toernooi geeft er de brui aan. Uiteindelijk blijft er nog maar één over, en dat neemt zelfs afscheid van de mahjongbond: het Witte Draak Toernooi. Als ook de organisatie van het nationaal kampioenschap NTS, de Rotterdamse club ENMV, laat weten ermee te stoppen, lijkt de doodsteek voor de NTS nabij.

Dat nooit, zo vinden niettemin veel leden van de mahjongbond. Want de NTS is toch de basis van het spel. ‘De Drie Wijzen’ (zeg maar: de mahjongfamilie Rijnders) neemt de organisatie van het NK over en een werkgroep gaat bestuderen hoe de regels in een modern jasje gestoken kunnen werden. Het resultaat van dit alles: onder de naam Pe Ling Toernooi wordt in Almere het eerste NK NTS-nieuwe stijl gehouden.

Limiet

Buiten, vóór Corrosia, schudt Désirée Heemskerk het hoofd als haar wordt gevraagd of ze de NTS 2009 leuk vindt. Ze speelt liever niet in NTS-toernooien omdat ze de geluksfactor te hoog vindt, zodat ze haar positie als aanvoerster van de nationale mahjongranglijst niet goed kan verdedigen. Voor haar hebben de wijzigingen het spel niet aantrekkelijker gemaakt.

Soortgelijke antwoorden geven andere spelers desgevraagd. Yvonne van der Heide, Eveline Broers, Gerda van Oorschot, Marianne Croeze - zij allen laten blijken dat ze gewoon zijn uitgekeken op de NTS. Ze spelen MCR, en tegenwoordig ook steeds vaker riichi, en dat is het. De combinatiemogelijkheden bij NTS zijn te gering. Tenzij je kansen hebt op een limietspel, ben je aangewezen op schoon spel - en schoon spel is in de NTS 2009 weer voldoende om uit te gaan - of op de veelvuldig beoefende combinatie ‘Pure Eenvoud/Alleen Chows’ - die geheel gesloten spel gespeeld moet worden. Arthur Schouten, een typische NTS-speler: “Met een pungen-spel kun je niet uit, tenzij je alleen eenvoudige stenen hebt. Het is raar dat Allleen Pungen hier hetzelfde beloond wordt als Alleen Chows: één verdubbeling.”

Geoefend met de nieuwe regels heeft ook niemand. “Van de week een keertje gespeeld”, zegt een van de spelers. Jeroen Meijer heeft de wijzigingen pas tijdens de autorit naar Almere doorgenomen. Leni Janssen meldt dat haar man Chris geen zin had om te komen. “Hij vindt NTS niks meer aan. Speelt alleen MCR.” Chris Janssen is dertig jaar lang een fanatieke NTS-speler geweest,

‘Hetzelfde’

Yvonne, Eveline, Gerda en Marianne zijn overgestapt op MCR. Voor hen maakt NTS of NTS 2009 niet zoveel uit. “Het is toch zo’n beetje hetzelfde spel gebleven.” Zonder uitzondering echter vinden ze het een grote verbetering dat Oost niet langer dubbel betaalt en ontvangt. Eveline: “Een paar jaar geleden scoorde ik in de eerste ronde van een toernooi een limiet door een fout van een andere speler. Ik was Oost. De rest van het toernooi heb ik niet veel meer gepresteerd, ik zat steeds zo’n beetje rond de nul. Toch won ik de eerste prijs. Door één zo’n domme fout.”

De tweede categorie deelnemers aan het toernooi in Almere bestaat uit de toegewijde NTS-spelers, onder wie enkele debutanten uit Alphen aan den Rijn en Almere. Een van hen, Gineke de Bruijn, sleepte zelfs de tweede prijs in de wacht. Ook voor haar maakt het niet veel uit, NTS of NTS 2009. “We hebben op de Volksuniversiteit in Alphen een cursus mahjong gehad van Jelte Rep. Daar hebben we het geleerd. De aanpassingen hebben we ons zelf eigen gemaakt", vertelt ze.

Robert Rijnders, niet alleen organisator van het Pe Ling Toernooi maar tevens voorzitter van de mahjongbond, is uiteraard ook teleurgesteld door het lage aantal inschrijvingen. Maar vooralsnog weigert hij de handdoek in de ring te gooien. “Een paar jaar geleden nog hadden we dit soort aantallen ook op riichitoernooien”, zegt hij, “en kijk nou eens hoe goed het daarmee gaat.”

Aan de andere kant realiseert hij zich donders goed dat het aantal van 36 deelnemers misschien nog geflatteerd is. “Als het er volgend jaar zestien worden, moeten we ons natuurlijk afvragen of je ermee door moet blijven gaan.”

De spelers buiten voor de deur beamen dat. “Het moet niet trekken worden aan een dood paard”, zeggen ze.

Maar even later, bij de prijsuitreiking, toch weer veel tevreden gezichten. Het ‘Rotterdam, Rotterdam’ kan weer gezongen worden als de eerste prijs wordt uitgereikt aan Marianne Croeze. En dat applaus voor de organiserende Drie Wijzen was zonder meer verdiend. “Weet je”, zegt Dicky Rep, terwijl ze haar jas aantrekt, “dit was nou weer eens een echt gezellig toernooi.”